Blog: Keurmerken op voeding

Keurmerken op voeding

Steeds meer verpakkingen bevatten een keurmerk. Het zou de consument moeten helpen bij het maken van een gezondere keuze of duurzaam verantwoorde keuze, maar is dit ook zo?

 

Wat is een keurmerk?

Een keurmerk wordt gezien als een beeldmerk/logo wat veelal op de voorzijde van een verpakking wordt afgebeeld. Het beeldmerk/logo laat zien dat een product voldoet aan bepaalde eisen die voor het betreffende keurmerk zijn opgesteld. Bijvoorbeeld of een product een duurzamere of gezondere keuze is. Het dient ervoor om consumenten een bewuste(re) keuze te laten maken bij de aankoop van een product.

Een keurmerk wordt in principe getoetst door een onafhankelijke en deskundige instantie, afkomstig van een betrouwbare bron. De keurmerkeigenaar verkoopt zelf géén producten. Bij een keurmerk kan een certificaat uitgegeven worden waarop de keurmerk verlenende instantie verklaart dat een product aan de specifieke eisen -van het keurmerk- voldoet.

 

Wat zegt een keurmerk?

Dat is nog altijd een lastige vraag. Er worden heel veel keurmerken gebruikt en veelal gaan ze maar over één duurzaamheidsthema. En als een product geen keurmerk draagt, is het ook niet altijd minder duurzaam, maar een keurmerk geeft wel garanties.

 

Waarom een keurmerk?

Steeds meer consumenten maken een bewustere keuze als het om voeding gaat. Er is steeds meer behoefte aan duidelijkheid. Een product met een bepaald keurmerk kan zich op aan aantal manieren onderscheiden ten opzichte van een gangbaar product. Het kan aangeven dat een product veilig en/of gezond en/of duurzaam geproduceerd is, maar ook of het geteeld is volgens biologische productiemethoden of een streekeigen karakter heeft. Het kan voor de consument een makkelijk hulpmiddel zijn om een weloverwogen keuze te maken.

Indien een product overigens geen keurmerk heeft, dan hoeft dit niet te betekenen dat het product niet duurzaam is verkregen. Het is echter alleen niet aantoonbaar gemaakt.

 

Is een keurmerk altijd betrouwbaar?

De afgelopen jaren zijn er ontzettend veel keurmerken bij gekomen. Er zijn wel rond de 100 duurzaamheidskeurmerken voor voeding in omloop. Dat maakt het voor de consument niet makkelijk om een goede keuze te maken. Milieu Centraal heeft met medewerking van het Voedingscentrum en andere experts diverse keurmerken in 2019 opnieuw bekeken en beoordeeld.

Bij de beoordeling is vooral gekeken naar de duurzaamheidswinst, transparantie en de betrouwbaarheid. Met transparantie wordt bedoeld dat informatie over het keurmerk makkelijk te vinden is voor de consument en een goed beeld geeft waar het keurmerk over gaat en wat de eisen zijn. Daarnaast hebben ze onderscheid gemaakt tussen onafhankelijke keurmerken en eigen logo’s van producenten.

 

Er zijn 10 TOPkeurmerken uit de beoordeling naar voren gekomen die het hoogst scoren op 3 eisen:

  • ambitie: de eisen met betrekking tot milieu, dierwelzijn en/of mens & werk gaan veel verder dan gemiddeld in de sector
  • transparantie: de eisen zijn eenvoudig te vinden online en zijn ook concreet geformuleerd. Daardoor zijn ze voor iedereen makkelijk te begrijpen
  • betrouwbaarheid en betrokkenheid: er is een onafhankelijke controle, bij voorkeur goedgekeurd door de Raad voor Accreditatie (of een vergelijkbare buitenlandse instelling). Of het keurmerk is lid van ISEAL (onafhankelijke organisatie voor het bevorderen van duurzaamheid). Daarnaast volgen er ook maatregelen voor de gebruikers indien zij niet voldoen aan de eisen van het keurmerk en er wordt jaarlijks verslag gedaan van de duurzaamheidsprestaties

 

ASC staat voor Aquaculture Stewardship Council. Het is bedoeld voor kweekvis en heeft als doel de invloed van het kweken van vis op het milieu te verlagen. Het heeft regels voor minder antibioticagebruik, duurzaam visvoer en betere arbeidsomstandigheden voor het personeel.

 

Het Beter Leven keurmerk staat voor dierenwelzijn. Het kent drie niveaus voor dierenwelzijn: 1, 2 of 3 sterren. Wat een ster precies inhoudt, hangt af van het diersoort, maar in het algemeen geldt dat 1 ster staat voor een kleine verbetering van het dierenwelzijn t.o.v. gangbare vleesproducten. 2 sterren gaat al iets verder op het gebied van dierenwelzijn, zoals meer ruimte en afleiding. 3 sterren staan op biologische producten of vergelijkbare systemen. Het verschil tussen de sterren zit bijvoorbeeld in de ruimte die dieren krijgen, de stalcondities, of dieren naar buiten kunnen en transportduur.

 

Demeter is een keurmerk voor biodynamische landbouw en voeding. Het voldoet minimaal aan de normen van biologische landbouw, maar het gaat een stap verder. Boeren en verwerkers dienen zich te houden aan normen en richtlijnen, welk zijn opgenomen in een handboek. Op de website is veel informatie hierover te vinden.

 

Fairtrade is een keurmerk van de Nederlandse stichting Max Havelaar. Het garandeert dat producten voldoen aan normen voor eerlijke handel en rekening houdt met het milieu. Boeren en telers ontvangen een vaste minimumprijs. Het keurmerk wordt gebruikt op producten afkomstig uit ontwikkelingslanden.

 

Het Biologisch keurmerk is een Europees keurmerk voor biologische producten. Biologisch heeft een wettelijke status. Er zijn strenge eisen voor dierwelzijn en milieu. Dieren moeten naar buiten kunnen en krijgen biologisch voer. In de stal hebben ze meer ruimte dat gangbaar vee. Er zijn strenge eisen aan het antibioticagebruik.

 

EKO is een keurmerk wat gelijk staat aan die van het Europese keurmerk voor biologische landbouw. Het geeft aan dat een product afkomstig is van biologische landbouw. Het is gebaseerd op het Europees keurmerk voor biologische producten en daarnaast aangevuld met plusnormen voor het behoud van milieu, natuur en landschap en het welzijn van dieren.

 

MSC staat voor Marine Stewardship Council en staat op visproducten die afkomstig zijn van duurzame visserij. Er vindt geen overbevissing plaats en er wordt zo min mogelijk schade toegebracht aan het leven in de zee, met weinig bijvangst.

 

Rainforest Alliance is een keurmerk voor o.a. koffie, thee, chocolade en bananen. Het zet zich in voor natuurbehoud en betere sociale omstandigheden in landbouw, bosbouw en toerisme. Er is een onafhankelijke controle door geaccrediteerde partijen. Als het product een logo draagt, dan is minimaal 90% van de ingrediënten gecertificeerd. Producten waarbij 30-90% van de ingrediënten gecertificeerd is, mogen het logo dragen, maar op de verpakking moet dan de tekst zijn toegevoegd die het percentage aangeeft.

 

UTZ is een keurmerk voor eerlijke handel in koffie, thee, cacao en hazelnoten. Er worden minder bestrijdingsmiddelen gebruikt en boeren en telers ontvangen een eerlijke prijs en werken onder goede werkomstandigheden.

 

Met ingang van 2019 is er een nieuwe internationale naam voor het Milieukeur-keurmerk: On The Way To PlanetProof. Het keurmerk kun je tegenkomen op zuivel, groenten en fruit, eieren, maar ook op bloemen, planten, bomen en bloembollen. Het doel is dat het productie duurzamer geproduceerd is en daardoor beter voor natuur, milieu, klimaat en dier.

 

Wat kan een keurmerk opleveren?

Het blijkt dat keurmerken echt een meerwaarde geven aan een product. Recent onderzoek wijst uit dat de consument meer duurzame producten koopt. In 2019 groeide de omzet van voedsel met een duurzaamheidskeurmerk met maar liefst 26%, terwijl de totale voedselomzet met 4,2% steeg. Dat blijkt uit de Monitor Keurmerken Retail. Het Beter Leven keurmerk heeft de grootste groei doorgemaakt van 25%, terwijl het Biologisch keurmerk groeide met maar 5%.

 

Zelf doen of uitbesteden?

U kunt natuurlijk proberen alle informatie rondom keurmerken zelf te verzamelen en verwerken, echter dient er rekening gehouden te worden met diverse uitzonderingen. Wilt u een keurmerk op uw product(en), dan bent u bij VoedingVeilig aan het juiste adres. Benieuwd geworden naar de mogelijkheden, vraag dan gratis en vrijblijvend een kennismakingsgesprek aan.

Nieuwsitem: E-learning allergenen

 

Nu ook een online cursus omtrent allergenen

Voldoet u al volledig aan de allergenenwetgeving? Voor de horeca én detailhandel is er nu een -aparte- online cursus beschikbaar om de kennis rondom allergenen(beheer) te vergroten.

Naast de trainingen en workshops die VoedingVeilig geeft over allergenen is het dus vanaf heden ook mogelijk om via e-learning meer te weten te komen over allergenen. Simpel, snel en heel effectief.

De gemiddelde tijdsduur voor het doorlopen van de cursus en het uitvoeren van de toets bedraagt ongeveer 2 uur. U ontvangt een certificaat van deelname indien de toets met goed gevolg wordt afgerond.

 

NVWA

Deze e-learning allergenen wordt ondersteund en erkend door de NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) als er gekozen wordt voor mondelinge communicatie.

Tijdens een inspectie van de NVWA kunt u aantonen dat u de kennis rondom allergenen(beheer) voldoende beheerst door het tonen van uw certificaat (als bewijs).

 

Toets

Aan het eind van deze online cursus krijgt u een toets, waarna er bij goed resultaat een certificaat van deelname afgegeven zal worden. Met dit certificaat kunt u aan de NVWA aantonen dat er voldoende kennis en kunde is om uw gasten of klanten correcte allergeneninformatie te geven.

 

Jaarlijkse herhaling noodzakelijk

Jaarlijks dient de kennis rondom allergenen een frisse up-date te krijgen. Daarom is het ook mogelijk om alleen de toets te doen én een nieuw certificaat van deelname te ontvangen (bij goed resultaat van de toets).

 

Voordelen allergenen e-learning:

  • Studeren op ieder gewenst tijdstip en locatie
  • Aan de slag in uw eigen tempo
  • Interactief lesmateriaal
  • Ondersteund en erkend door de NVWA
  • Inclusief proeftoets, toets én certificaat

 

Kosten

Deze e-learning allergenen kost normaliter €27,- euro, maar met de kortingscode “VV2020” krijgt u 15% korting en betaalt u slechts €22,95 euro (geldig t/m 30-06-2020).

Kijk voor meer informatie op www.cursusallergenen.nl en meld u snel aan (met de genoemde kortingscode).

 

Meer trainingen en workshops rondom allergenen

VoedingVeilig verzorgt ook trainingen en workshops op locatie! Op dit moment zijn er 2 trainingen: Training – Allergenen: Basis + Training – Allergenen: Uitgebreid en 2 workshops: Workshop – Allergenenbeheer in de praktijk + Workshop – Opstellen van allergenenlijsten.

Blog: Voedselveiligheid, wat houdt dat in?

 

Voedselveiligheid, wat houdt dat in?

Iedere onderneming die werkt met levensmiddelen weet dat voedselveiligheid uitermate belangrijk is. Voeding en voedselveiligheid gaan daarom hand in hand samen. Voedselveiligheid kan op diverse manieren gewaarborgd worden, zoals door hygiënisch te werken, de houdbaarheidsdata van levensmiddelen te respecteren en de temperatuur van de koeling goed in te stellen. Maar er is nog een heel belangrijk punt als het om voedselveiligheid gaat, namelijk …

 

Voedselveiligheid en allergenen

Voedselveiligheid bestaat ook uit het goed in kaart brengen van de aanwezige allergenen in uw onderneming, goed allergenenbeheer en een correcte allergenendeclaratie (door bijvoorbeeld het maken van allergenenlijsten). Helaas wordt dit vaak vergeten. Waarom? Omdat bijvoorbeeld de term allergenen bij ondernemers (en de medewerkers) totaal onbekend is. Of wellicht omdat er niet goed begrepen is wat de gevolgen van allergenen kunnen zijn voor mensen met een voedselovergevoeligheid.

Maar u wilt natuurlijk niet dat uw klant of gast (dood)ziek wordt door een onbedoeld spoortje allergeen, toch?

 

Percentage voedselovergevoeligheid

In Nederland heeft 3 procent van de volwassenen last van een voedselovergevoeligheid. Bij kinderen ligt het percentage dat een voedselovergevoeligheid heeft nog veel hoger, namelijk rond de 8 procent.

Wilt u ook de voedselveiligheid voor mensen met een voedselallergie of voedselintolerantie vergroten? Zorg dan dus voor een correct allergenenbeleid. Hierdoor trekt u niet uiteindelijk alleen meer mensen naar uw onderneming, maar voorkomt u ook dat u te maken krijgt met boetes en/of claims. Sinds december 2014 bent u als ondernemer namelijk aansprakelijk voor letsel dat ontstaat doordat uw allergenenbeleid niet op orde is. Als u niet de nodige maatregelen treft kan dit grote consequenties hebben, voor zowel u als voor de allergische consument.

 

NVWA

De NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) heeft als kerntaak het toezicht houden bij bedrijven en instellingen op naleving van de wetten en voorschriften. Hieronder valt ook de controle op naleving van de allergenenwet (welke onderdeel is van de Europese wet “Verordening (EU) Nr. 1169/2011, betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten”).
Bij het niet naleven van deze wet riskeert u de kans op een flinke boete van de NVWA, welke kan oplopen van €525 tot €1050. Het is dus zeer belangrijk dat u hier genoeg aandacht aan besteedt!

 

Allergenen controleacties in België door FAVV

In België zijn er in oktober 2017 door het federaal Voedselagentschap (FAVV) aangekondigde controleacties gehouden in Leuven en Etterbeek. Bij de betrokken lokale voedingsbedrijven in de distributiesector werd gecontroleerd op de communicatie omtrent allergenen.
In totaal zijn er 438 bedrijven gecontroleerd, waaronder horeca, bakkers, slagers en supermarkten.
In Leuven werd bij 46% van de gecontroleerde bedrijven een afwijking vastgesteld en in Etterbeek zelfs bij 52% van de gecontroleerde bedrijven.
De communicatie omtrent allergenen richting de consument is dus in België nog (lang) niet op orde. Uit eigen ervaring durf ik te zeggen dat in Nederland ook nog heel veel winst te behalen is als het gaat om correcte allergeneninformatie naar de consument toe.

 

Wat hoort er allemaal nog meer bij voedselveiligheid?

In Nederland staat voedselveiligheid op een hoog peil, maar 100% veilig voedsel bestaat niet. Om de risico’s te beperken bestaan er heel wat wetten en regels waaraan voldaan moet worden voor plekken waar voedsel verwerkt wordt. Denk hierbij aan fabrieken, detailhandel, horeca en zorginstellingen.

Voedselveiligheid is een overkoepelde benaming voor een 4-tal termen die gebruikt worden om aan te geven in welke mate ons voedsel (on)veilig is voor consumptie.

 

Voedselveiligheid vóórkomen & voorkómen

De 4-tal termen die onder voedselveiligheid vallen zijn gericht op het vóórkomen of voorkómen van:
– Voedselvergiftigingen
– Bederf
– Voedselallergieën
– Voedselintoleranties
en mogelijk ook nog andere risico’s omtrent voeding.

Voedselveiligheid omvat ook diverse vakgebieden, denk hierbij aan levensmiddelentechnologie, (waren)wetgeving, toxicologie, kwaliteitskunde en epidemiologie.

 

In Nederland zijn er diverse instellingen die heel veel kennis hebben op het gebied van voedselveiligheid, waaronder:
NVWA
Voedingscentrum
RIVM
Gezondheidsraad
Wageningen universiteit
RIKILT

 

NVWA

De NVWA (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) heeft als kerntaak het toezicht houden bij bedrijven en instellingen op naleving van de wetten en voorschriften.

 

Voedingscentrum

Het Voedingscentrum biedt consumenten en professionals wetenschappelijke en onafhankelijke informatie over gezonde, veilige en een meer duurzame voedselkeuze.

 

RIVM

Het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) zet zich in voor een gezonde bevolking in een gezonde leefomgeving. Tot de taken behoren onder andere, het effectief bestrijden van infectieziekten, mensen gezond houden, goede zorg bieden, de veiligheid van consumenten bewaken en een gezonde leefomgeving bevorderen.

 

Gezondheidsraad

De Gezondheidsraad is een onafhankelijk adviesorgaan voor regering en parlement. Het werkterrein van de Gezondheidsraad omvat onderwerpen als voeding, milieubescherming, arbeidshygiëne en geneeskundig bevolkingsonderzoek.

 

Wageningen University & Research

De universiteit in Wageningen vormt samen met een aantal commerciële onderzoeksinstituten de Wageningen University & Research. De samenhangende kerngebieden zijn voeding en voedselproductie, leefomgeving & gezondheid, leefstijl en levensomstandigheden.

 

RIKILT

Het RIKILT (Rijks- Kwaliteitsinstituut voor Landbouw- en Tuinbouwproducten) is een onderzoeksinstituut en onderdeel van Wageningen University & Research, wat onafhankelijk onderzoek verricht naar de veiligheid en betrouwbaarheid van voedsel. Er wordt bijvoorbeeld gekeken hoe de veiligheid van voedsel van productie tot consumptie verbeterd kan worden.

Momenteel is er een officieel onderzoek gaande (in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken) omtrent allergenen. Hierin onderzoeken ze of de allergene activiteit van voedseleiwitten -welke zorgen voor allergische reacties- te meten en voorspellen zijn. Het meten en voorspellen van de allergene eigenschappen van eiwitten is een uitdagende taak. Een allergische reactie is namelijk het resultaat van een aaneenschakeling aan reacties in het lichaam, waarbij meerdere celtypen en hun interacties weer een rol spelen.

 

Zelf doen of uitbesteden?

U kunt natuurlijk proberen alle informatie rondom allergenen zelf te verzamelen en te verwerken tot bijvoorbeeld een productspecificatie of etiket. Maar het risico bestaat dan dat u het niet correct doet en daarmee onbedoeld een soort schijnzekerheid afgeeft aan klanten met een voedselovergevoeligheid. Wilt u dit laten doen door een professional, dan bent u bij VoedingVeilig aan het juiste adres. Benieuwd geworden naar de mogelijkheden, vraag dan gratis en vrijblijvend een kennismakingsgesprek aan.

Blog: Webshops die voeding verkopen dienen te voldoen aan …

 

Webshops die voeding verkopen dienen te voldoen aan …

Zoals in de vorige blog al even kort werd aangegeven behoren webshops tot de detailhandel. Echter kan er niet zoals bij de gewone detailhandel mondeling navraag gedaan worden over allergenen in levensmiddelen.

 

Wetgeving

Volgens de Europese wet (Verordening (EU) Nr. 1169/2011, betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten) behoren webshops bij “verkoop op afstand”, welke ook moeten voldoen aan de verplichte voedselinformatie. Maar wat komt er nu allemaal bij kijken wanneer er levensmiddelen worden verkocht in een webshop en waaraan moet de webshop voldoen indien er levensmiddelen worden verkocht?

 

De verplichte voedselinformatie (inclusief allergeneninformatie) moet namelijk beschikbaar zijn vóór het aankoopmoment. Deze voedselinformatie dient dus aanwezig te zijn in de nabijheid van het te bestellen product.

 

Of er nu chocolade, taarten, kaas, specerijen/kruiden, snoep, bakmixen, koekjes, (fris)dranken, soepen of sauzen worden verkocht in de webshop. Bij al deze (en nog veel meer) levensmiddelen dient er voedselinformatie aanwezig te zijn.

 

Om welke verplichte voedselinformatie gaat het dan?

Onderstaande items moeten verplicht worden aangegeven wanneer er “verkoop op afstand” plaatsvindt, voordat het product daadwerkelijk wordt besteld of in de digitale winkelwagen wordt geplaatst.

 

  1. De benaming van het levensmiddel
  2. De lijst van ingrediënten (ook wel ingrediëntendeclaratie genoemd)
  3. De allergenen* welke aanwezig zijn in het levensmiddel
    • In de lijst met ingrediënten kunnen de allergenen ook worden weergegeven door ze bijvoorbeeld dikgedrukt of in hoofdletters te vermelden
  4. De hoeveelheid van bepaalde ingrediënten of categorieën ingrediënten
    • Geef percentages aan van ingrediënten als
      • deze voorkomt in de benaming (% roomboter in roomboterkoek)
      • geassocieerd wordt met de benaming (% vlees in worst bijvoorbeeld)
      • opvalt in woord, beeld of grafische voorstelling (indien er op een verpakking vruchtenyoghurt bijvoorbeeld plaatjes van aardbeien staan)
      • van wezenlijk belang is om het levensmiddel te karakteriseren (cacaobestanddelen in chocolade)
  5. De nettohoeveelheid van het levensmiddel
  6. Bijzondere bewaarvoorschriften en/of gebruiksvoorwaarden
    • Denk hierbij bijvoorbeeld aan: koel bewaren, droog en donker bewaren of na openen beperkt houdbaar
  7. De (handels)naam en het adres van de bedoelde exploitant van een levensmiddelenbedrijf
    • Indien er in de webshop producten worden verkocht die afkomstig zijn van een derde partij dient u de naam en het adres van deze derde partij erbij te vermelden
  8. Het land van oorsprong of de plaats van herkomst indien
    • Het weglaten daarvan de consument zou kunnen misleiden aangaande het werkelijke land van oorsprong of de werkelijke plaats van herkomst van het levensmiddel
      • bijvoorbeeld Griekse salade die in een fabriek in Nederland is gemaakt
    • Voor vers vlees van rundvlees, varkens, schapen, geiten, pluimvee, vis, voor rundvleesproducten en ook voor honing, groenten en fruit en olijfolie
    • Wanneer het land van oorsprong of de plaats van herkomst van een levensmiddel vermeld wordt en niet hetzelfde of dezelfde is als voor het primaire ingrediënt ervan
      • bijvoorbeeld bij boter gekarnd in België afkomstig van Nederlandse melk kan op het etiket vermeld worden “geproduceerd in België van Nederlandse melk”
  9. Een gebruiksaanwijzing, als het levensmiddel moeilijk te gebruiken is zonder gebruiksaanwijzing
    • Denk hierbij bijvoorbeeld aan: schudden voor gebruik of juist niet schudden voor gebruik
  10. Voor dranken met een alcoholvolumegehalte van meer dan 1,2%: het effectieve alcoholvolumegehalte
  11. Een voedingswaardevermelding** (ook wel voedingswaardetabel genoemd)
    • Hiervoor is een vaste volgorde:
      • energie (kJ / kcal)
      • vetten
      • waarvan verzadigde vetzuren
      • koolhydraten
      • waarvan suikers
      • eiwitten
      • zout

 

* het gaat om de volgende allergenen:

– glutenbevattende granen (tarwe, rogge, gerst, haver, spelt, khorasantarwe/ kamut)
schaaldieren
eieren
vis
pinda
soja
melk (inclusief lactose)
noten (amandelen, hazelnoten, walnoten, cashewnoten, pecannoten, paranoten, pistachenoten en macadamianoten)
selderij
mosterd
sesamzaad
zwaveldioxide en sulfiet (E220 – E228) bij concentraties van meer dan 10 mg SO2 per kilo of liter
lupine
weekdieren

 

** een voedingswaardevermelding geldt niet voor onderstaande producten (deze zijn namelijk vrijgesteld):

– onverwerkte producten die bestaan uit één ingrediënt of categorie van ingrediënten
verwerkte producten die als enige vorm van verwerking zijn gerijpt en die bestaan uit één ingrediënt of categorie van ingrediënten
water bestemd voor menselijke consumptie, inclusief water waarbij de enige toegevoegde ingrediënten kooldioxide en/of aroma’s zijn
een kruid, een specerij of mengsels daarvan
zout en zoutvervangers
tafelzoetstoffen
extracten van koffie en extracten van cichorei, hele of gemalen koffiebonen en hele of gemalen cafeïnevrije koffiebonen
kruiden- en vruchtenthee, thee, cafeïnevrije thee, instant- of oplosthee of thee-extract, cafeïnevrije instant- of oplosthee of thee-extract, die geen andere toegevoegde ingrediënten bevatten dan aroma’s die niets veranderen aan de voedingswaarde van de thee
gefermenteerde azijn of vervangers van azijn, inclusief die waarbij de enige toegevoegde ingrediënten aroma’s zijn
aroma’s
levensmiddelenadditieven
technische hulpstoffen
voedingsenzymen
gelatine
jamgeleermiddel
gist
kauwgom
levensmiddelen in verpakkingen waarvan het grootste oppervlak minder dan 25 cm 2 bedraagt
levensmiddelen, met inbegrip van ambachtelijke levensmiddelen, die rechtstreeks door de producent in kleine hoeveelheden worden geleverd aan de eindverbruiker of aan de plaatselijke detailhandel die rechtstreeks aan de eindverbruiker levert

 

Wat hoeft u dan van een product niet aan te geven in de webshop? Alleen de datum van het product hoeft niet aangegeven te worden op de webshop.

 

Zelf doen of uitbesteden?

U kunt natuurlijk proberen alle informatie rondom allergenen zelf te verzamelen en te verwerken tot bijvoorbeeld een productspecificatie of etiket. Maar het risico bestaat dan dat u het niet correct doet en daarmee onbedoeld een soort schijnzekerheid afgeeft aan klanten met een voedselovergevoeligheid. Wilt u dit laten doen door een professional, dan bent u bij VoedingVeilig aan het juiste adres. Benieuwd geworden naar de mogelijkheden, vraag dan gratis en vrijblijvend een kennismakingsgesprek aan.

Blog: Op wie richt VoedingVeilig zich?

 

Op wie richt VoedingVeilig zich?

VoedingVeilig richt zich voornamelijk op het geven van allergenenadvies aan detailhandel en horeca. Sinds december 2014 moeten namelijk ook aanbieders van onverpakte levensmiddelen allergeneninformatie geven over hun producten/gerechten aan consumenten. Dit is vastgelegd in een nieuwe Europese wet (Verordening (EU) Nr. 1169/2011, betreffende de verstrekking van voedselinformatie aan consumenten). Hoewel deze wetgeving dus al geruime tijd van kracht is blijkt in de praktijk dat deze nog maar weinig -op een correcte manier- wordt toegepast.

 

Om welke allergenen gaat het?

  1. Glutenbevattende granen (tarwe, rogge, gerst, haver, spelt, khorasantarwe/ kamut)
  2. Schaaldieren
  3. Eieren
  4. Vis
  5. Pinda
  6. Soja
  7. Melk (inclusief lactose)
  8. Noten (amandelen, hazelnoten, walnoten, cashewnoten, pecannoten, paranoten, pistachenoten en macadamianoten)
  9. Selderij
  10. Mosterd
  11. Sesamzaad
  12. Zwaveldioxide en sulfiet (E220 – E228) bij concentraties van meer dan 10 mg SO2 per kilo of liter
  13. Lupine
  14. Weekdieren

 

Bewerkte levensmiddelen

In het overgrote merendeel van bewerkte levensmiddelen zitten één of meerdere allergenen. Bij een groot gedeelte is het heel duidelijk dat er allergenen inzitten (denk bijvoorbeeld aan de tarwe in brood, melk in kaas en natuurlijk de noten in studentenhaver). Maar in bijvoorbeeld mayonaise zijn al minimaal 2 allergenen aanwezig (ei en mosterd) en in bijvoorbeeld worcestersaus zijn al zeker 3 allergenen aanwezig (gerst, vis en soja).

Goed allergenenbeheer en correcte allergeneninformatie is dus nog niet zo (ge)makkelijk.

 

Detailhandel

Bent u een warme bakker, groenteboer of ambachtelijke slager, staat u bijvoorbeeld op de markt met een kaashandel, visspecialiteiten of notenkraam of heeft uw supermarkt versafdelingen? Ook u dient uw klanten (desgevraagd) te voorzien van correcte allergeneninformatie.

 

Slager

Wellicht bent u een slager met een rijk assortiment aan vleeswaren, met daarnaast nog heerlijke zelfgemaakte kant-en-klaar gerechten. Tegenwoordig is de keuze bij de slager letterlijk reuze, want wat dacht u bijvoorbeeld van rauwe andijviestamppot met een lekkere gehaktbal, een bakje kant-en-klare lasagne bolognese of een al voorgegaard pannetje heerlijk mals stoofvlees.

Maar wat wel natuurlijk heel belangrijk is dat u als slager bij deze zelfgemaakte producten natuurlijk wel een goed overzicht van de allergenen heeft die uiteindelijk allemaal in het eindproduct terecht zijn gekomen.

 

Bakker

Of u bent misschien bakker en iedere dag al vroeg in de weer met het maken van uw eigen brood en banket. Heerlijke, verse, nog net warme luxe broodjes uit de oven. Of mooie, creatieve, kleurrijke en vooral zalige gebakjes in allerlei smaken.

Maar weet u precies van al deze zelfgemaakte producten welke allergenen deze bevatten? Heeft u wel eens de etiketten gelezen van bijvoorbeeld broodverbeteraar (of broodverbetermiddel) of margarine? Wist u dat deze hulpstoffen vaak vol zitten met allerlei ingrediënten die allergenen bevatten en dus ook terechtkomen in uw eindproduct.

Bijvoorbeeld kunnen in een “simpele” mueslibol al zeker 7 verschillende soorten allergenen voorkomen:

  • Glutenbevattende granen (o.a. tarwe, rogge, gerst)
  • Soja
  • Melk
  • Noten (o.a. amandelen, hazelnoten, cashewnoten, pecannoten)
  • Sesamzaad
  • Sulfiet
  • Lupine

 

Welke bedrijven vallen er onder detailhandel

De detailhandel is overigens weer verder onder te verdelen in bijvoorbeeld foodspeciaalzaken en levensmiddelenzaken. Foodspeciaalzaken richten zicht vaak op één soort voeding, neem als voorbeeld de poelier die zich speciaal richt op wild en gevogelte. Levensmiddelenzaken richten zich juist op een bredere omzet qua levensmiddelen, maar wel in een specifieke “niche”. Een goed voorbeeld is bijvoorbeeld de natuurvoedingswinkel. Het maakt dus niet uit wat voor soort detailhandel u heeft, het belangrijkste is dat u ook bij niet voorverpakte levensmiddelen beschikt over correcte allergeneninformatie. Deze allergeneninformatie kunt u of mondeling of schriftelijk doorgeven aan uw klanten.

Webshops (of webwinkels) vallen ook onder detailhandel. In een volgend blog ga ik uitgebreid uitleg geven waaraan webshops die (ook) voeding verkopen moeten voldoen volgens de allergenenwetgeving.

 

Horeca

Heeft u bijvoorbeeld een eigen bed & breakfast, een sfeervol Frans restaurant of een gezellig bruin café of doet u aan catering voor kleine en/of grote groepen mensen? Ook dan dient u op de hoogte te zijn van de aanwezigheid van allergenen in uw gerechten.

Als eigenaar van een café serveert u natuurlijk niet alleen een heleboel soorten (speciaal) bier en wijn, maar waarschijnlijk ook op zijn tijd een bittergarnituur, tortilla chips met guacamole of wellicht een tosti ham/kaas aan uw gasten. Wist u dat al deze gerechten één of meerdere allergenen bevatten? En weet u ook welke dat zijn?

Bijvoorbeeld in een “simpele” tosti ham/kaas al zeker 5 verschillende soorten allergenen kunnen voorkomen:

  • Witbrood: tarwe, soja, melk
  • Ham: soja, selderij
  • Kaas: melk

Trouwens bier bevat ook een allergeen, namelijk gerst. En wat dacht u van de sulfiet in wijn?

 

Welke bedrijven vallen er onder horeca

De horeca bestaat uit heel veel soorten zoals hotels, pensions, restaurants, lunchrooms, strandpaviljoens, cafetaria’s, cafés en ijssalons, maar ook vallenbungalowparken, kantines en catering onder de term horeca. Ook hier maakt het weer niet zoveel uit wat voor soort horecaonderneming u heeft, als u maar beschikt over de juiste allergeneninformatie. Deze allergeneninformatie dient u mondeling of schriftelijk door te geven aan uw gasten.

 

Wetgeving rondom verstrekken van allergeneninformatie

Hoewel de wetgeving over het verstrekken van allergeneninformatie over producten/gerechten aan consumenten al een paar jaar verplicht is, blijkt in praktijk dat dit nog maar op kleine schaal gebeurt. En als er al allergeneninformatie voor handen is, blijkt dit vaak nog onvolledig of verouderd te zijn. Kortom er is nog heel veel winst te halen op allergenengebied voor ondernemers in detailhandel en horeca.

 

Zelf doen of uitbesteden?

U kunt natuurlijk proberen alle informatie rondom allergenen zelf te verzamelen en te verwerken tot bijvoorbeeld een allergenenlijst of allergenenkaart. Maar het risico bestaat dan dat u het niet correct doet en daarmee onbedoeld een soort schijnzekerheid afgeeft aan klanten of gasten met een voedselovergevoeligheid. Wilt u dit laten doen door een professional, dan bent u bij VoedingVeilig aan het juiste adres. Benieuwd geworden naar de mogelijkheden, vraag dan gratis en vrijblijvend een kennismakingsgesprek aan.

 

Grote(re) ondernemingen

Naast detailhandel en horeca richt VoedingVeilig zich ook op grote(re) ondernemingen in de levensmiddelenbranche. Ook grote(re) ondernemingen zoals een maaltijdenfabrikant of snackproducent hebben natuurlijk te maken met allergenen (en de declaratie ervan). Vaak is er bij grotere ondernemingen een kwaliteitsafdeling aanwezig die zich bezig houdt met allerlei kwaliteitsgerelateerde zaken. Maar uit eigen ervaring weet ik dat het onderdeel allergenen regelmatig onderschat wordt doordat het veel verder en dieper gaat dan alleen maar de ingrediënten van de receptuur op de verpakking te benoemen.